Recenzja dla Wydawnictwa Skarpa Warszawska "Lindt & Sprüngli" autorka Lisa Graf

 

 

"Lindt & Sprüngli"  

Autorka: Lisa Graf 

Wydawnictwo: Skarpa Warszawska 

Przekład: Daria Szymala 

Premiera: 2025-10-15

 

 Recenzja dla Wydawnictwa Skarpa Warszawska "Lindt & Sprüngli"

 autorka Lisa Graf 

 

Są książki, które się czyta. I są takie, które się degustuje. Lindt & Sprüngli bez wątpienia należy do tej drugiej kategorii. To powieść historyczna o narodzinach słynnej szwajcarskiej czekolady, ale przede wszystkim o ludziach uwikłanych w ambicję, talent, codzienną pracę i bardzo ludzką potrzebę pozostawienia po sobie śladu. Lisa Graf nie pisze firmowej legendy. Pisze powieść o pasji, a to zasadnicza różnica.  

Autorka przedstawia nam świat tamtej epoki z precyzją godną zegarmistrza. Opowieść płynie, nie nudzi, ale tempo jest miarowe, powiedziałabym momentami wolne. 

Akcja osadzona jest w Szwajcarii XIX wieku, świecie, który Graf odtwarza z niemal maniakalną dbałością o detal. Ulice Zurychu mają tu swoją temperaturę, zapach i rytm dnia; warsztaty cukiernicze nie są romantycznymi dekoracjami, lecz miejscami ciężkiej, często brudnej pracy. Autorka z pietyzmem opisuje materię codzienności: surowce, narzędzia, procesy technologiczne, ale też drobne rytuały jak chociażby sposób parzenia kawy, krój sukien, społeczne konwenanse, napięcia między klasami. To właśnie te szczegóły sprawiają, że świat powieści jest wiarygodny i gęsty, a nie kartonowy.

Co istotne: detale techniczne (np. związane z produkcją czekolady) nigdy nie dominują narracji. Są wplecione naturalnie, jakby mimochodem, a jednocześnie dają czytelnikowi satysfakcję obcowania z autentyczną wiedzą, nie uproszczoną na potrzeby fabuły.

Bohaterowie różnorodni o tak samo różnorodnych poglądach, usposobieniach, przyzwyczajeniach, Graf pokazuje Czytelnikowi, że  ambicja ma wiele twarzy. Narrację prowadzi  wielogłosową, ale z wyczuciem. Postacie – zarówno te stojące bliżej centrum wydarzeń, jak i drugoplanowe – są psychologicznie przekonujące. Autorka nie idealizuje: pokazuje ludzi rozdartych między tradycją a nowoczesnością, między lojalnością a pragnieniem niezależności, między cierpliwym rzemiosłem a ryzykiem innowacji.

Szczególnie ciekawie wypada kontrast charakterów: ostrożność i systematyczność kontra impulsywność i wizjonerstwo; rodzinny etos pracy kontra samotna droga wynalazcy. Graf nie wartościuje tych postaw wprost – pozwala, by same zderzyły się na kartach powieści, a czytelnik wyciągnął wnioski. To proza dojrzała, ufająca inteligencji odbiorcy.

Styl książki to taka elegancja bez cukru. 

Język powieści jest klarowny, elegancki, chwilami wręcz dyskretnie liryczny. Autorka unika sentymentalizmu nawet tam, gdzie łatwo byłoby popaść w „czekoladową” słodycz. Emocje są dawkowane oszczędnie, ale skutecznie. Graf potrafi jednym zdaniem zarysować napięcie, innym z kolei  oddać ciężar decyzji, która zaważy na czyimś losie, nie zdradzając przy tym ani grama fabularnych niespodzianek.

To także proza rytmiczna: czuć, że autorka panuje nad tempem narracji. Są fragmenty spokojne, niemal kontemplacyjne, i takie, w których napięcie narasta jak ciśnienie w maszynie parowej. Wszystko jednak odbywa się bez krzyku.

Obrany przez autorkę tematy to więcej niż historia marki.

Choć tytuł sugeruje historię dwóch nazwisk, powieść dotyka tematów znacznie szerszych:

• narodzin nowoczesnego przemysłu,

• ceny innowacji,

• roli kobiet w świecie zdominowanym przez męskie nazwiska i decyzje,

• konfliktu między dziedzictwem a przyszłością.

Czekolada staje się tu metaforą: pracy nad doskonałością, cierpliwego dochodzenia do ideału, który dla postronnych wygląda jak „nagły sukces”.

Nie zdradzając ani jednego zwrotu akcji, można powiedzieć jedno: Lindt & Sprüngli to powieść, która nie goni sensacją, lecz buduje swoją siłę na wiarygodności, detalu i emocjonalnej prawdzie. To książka dla czytelników, którzy lubią, gdy historia jest „do dotknięcia”, a fikcja literacka opiera się na solidnym fundamencie faktów.

Lisa Graf stworzyła powieść solidną jak szwajcarska manufaktura i subtelną jak elegancko zapakowana czekolada. To lektura wymagająca uwagi, ale hojnie ją wynagradzająca;  idealna dla tych, którzy cenią literaturę historyczną z charakterem, bez banału i bez przesłodzenia.

 Dziękuję Wydawnictwu Skarpa Warszawska za egzemplarz recenzencki.